Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) üzvü olan 194 dövlət, o cümlədən Azərbaycan Respublikası mayın 20-də rəsmi olaraq ilk pandemiya sazişini təsdiq edib. Bu, qlobal ictimai səhiyyə əməkdaşlığında yeni bir mərhələnin başlanğıcı olub.

Təşkilatın bəyanatına istinadla xəbər verir ki, 78-ci Ümumdünya Səhiyyə Assambleyasında müzakirə edilən bu konsensus qərarı COVID-19 pandemiyası zamanı ortaya çıxan bərabərsizliklər və boşluqlardan sonra üç il ərzində aparılan danışıqlardan sonra təsdiq olunub.

ÜST-nin Baş direktoru Tedros Adhanom Gebreyesus, razılaşmanı ictimai sağlamlıq, elm və çoxtərəfli fəaliyyət sahələrində qazanılan qələbə kimi qiymətləndirib, bu razılaşmanın gələcək pandemiyaların qarşısını almaq və onlara cavab vermək üçün dünyanın kollektiv qabiliyyətini artıracağını vurğulayıb. “Vətəndaşlarımız, cəmiyyətlərimiz və iqtisadiyyatlarımız yenidən həssas və çətin vəziyyətə düşməməlidir”, -deyə o bildirib.

Sazişə dair səsvermənin nəticələrinə görə, 124 dövlət onun lehinə səs verib, 11 ölkə bitərəf qalıb, etiraz edən isə olmayıb. Plenar iclasda konsensusla qəbul edilən saziş fövqəladə səhiyyə zamanı peyvəndlərə, müalicələrə və diaqnostikaya ədalətli çıxışı təmin etmək üçün prinsipləri və vasitələri müəyyən edir. Onun məqsədi beynəlxalq koordinasiyanı gücləndirmək və daha davamlı qlobal səhiyyə sistemi qurmaqdır.

Builki Assambleyanın prezidenti Teodoro Herbosa sövdələşməni COVID-19-un dərslərindən nəticə çıxarmaq üçün fürsət kimi dəyərləndirib. O, gələcək böhranlarda həyat qurtaran vasitələrə ədalətli çıxışı təmin etmək məqsədilə sistemlərin sürətlə tətbiqinə çağırıb.

Saziş ölkələrin milli suverenliyini bir daha təsdiq edir, ÜST-nin kilidləmə və ya peyvənd mandatı kimi daxili siyasətlər tətbiq edə bilməyəcəyini vurğulayır.

Növbəti addımlara ayrı-ayrı Patogen Giriş və Faydaların Paylaşılması (PABS) sistemi üzrə danışıqlar daxildir ki, bu da epidemiyalar zamanı bioloji materiallara və müvafiq faydalara çıxışı vaxtında təmin etmək üçün mühüm hesab olunur.